Optymalizacja kolorowego Dopplera, czyli jak wydobyć najlepszy obraz przepływu…

Teoretycznie, po włączeniu opcji kolorowego Dopplera powinien pokazać się na ekranie kodowany kolorem obraz przepływu w naczyniach. Teoretycznie. A jednak nie zawsze pokazuje się nam to, co byśmy chcieli. Co wtedy zrobić?

Po pierwsze, warto upewnić się, czy pracujemy we właściwym programie aplikacyjnym. Jeżeli np. badamy programem do naczyń tętniczych, nie spodziewajmy się dobrego obrazu żył. A obraz tętnic może być obarczony licznymi artefaktami, jeżeli zamiast programu tętniczego stosujemy aplikację do badania narządów powierzchownych.

Jeżeli aplikacja jest właściwa, a nie widzimy koloru, pierwszym krokiem powinno być zwiększenie wzmocnienia koloru. Co jednak robić, jeżeli samo wzmocnienie nie skutkuje i zanim uzyskamy właściwy obraz przepływu w naczyniu, poza jego światłem pojawiają się kolorowe „mrówki”? Przyjrzyjmy się skali prędkości, zaznaczonej na pasku skali koloru w rogu ekranu. Zmniejszenie zakresu obrazowanych prędkości skutkuje jednoczesnym zwiększeniem czułości koloru. Musimy jednak też brać pod uwagę, że nadmiernie zmniejszony zakres prędkości może spowodować tzw. aliasing, czyli zafałszowanie kierunku przepływu dla prędkości wychodzących poza zakres.

Pomiar prędkości jest tym efektywniejszy, im kierunek padania wiązki Dopplerowskiej jest bliższy osi przepływu. W szczególności w ogóle nie zmierzymy przesunięcia Dopplerowskiego wtedy, gdy linie te są do siebie prostopadłe. Umiejętne manewrowanie przyłożeniem głowicy i pochyleniem wiązki Dopplerowskej (Beam Steering) pozwoli zoptymalizować warunki obrazowania. Musimy jednak pamiętać o tym, że większe wychylenia wiązki Dopplerowskiej zwiększają ryzyko artefaktów. Niektórzy producenci umożliwiają uginanie wiązki nawet do 30 stopni już w aparatach średniej klasy, co nieuchronnie musi prowadzić do obniżenia wiarygodności wyników!

Mniej zaawansowani użytkownicy często zapominają o ważnym parametrze, jakim jest priorytet wyświetlania (Color Priority). Szczególnie wtedy, gdy w świetle naczynia widoczne są artefakty szumowe, kolorowy obraz przepływu bywa „dziurawy”. Parametr priorytetu pozwala na ustalenie równowagi wyświetlania obrazu w skali szarości i koloru. Na aparatach Aloki reguluje się priorytet koloru i priorytet skali szarości. Im wyższa liczba przypisana szarości, tym większa musi być jej jasność, żeby „przebić” kolor w danym punkcie ekranu. Można też obniżać liczbę opisującą priorytet koloru, licząc się jednak z tym, że zwiększa to liczbę kolorowych artefaktów także poza światłem naczyń. Wreszcie, musimy zdać sobie sprawę, że zwykłe zmniejszenie wzmocnienia obrazu czarno-białego pozwala na lepsze uwidocznienie koloru nawet bez zmiany priorytetu. Warto tutaj też wspomnieć o opcji wyświetlania równoczesnego (kolor transparentny), znajdującej zastosowanie np. w echokardiografii w trybie Dopplera tkankowego.

Poza widocznością koloru, ważna jest także rozdzielczość obrazu – nie tylko przestrzenna, ale i czasowa. Tutaj – niestety – musimy wybierać albo jedno, albo drugie. Na aparatach Aloki dokonujemy tego przy pomocy pokrętła oznaczonego napisem Frame Rate, aktywnego w trybie koloru. Oczywiście, na rozdzielczość czasową, czyli szybkość obrazu, ma wpływ również wielkość bramki obrazowej Kolorowego Dopplera, która zawsze powinna być tak mała, jak tylko to możliwe dla potrzeb badania.

 

Adam Luft

Dyrektor Medyczny Miro Sp. z o.o.